De negen gezichten van faalangst

Het is weer zover. De tweede zit klopt op de deur van je kot. Je wil slagen en hopelijk loopt het deze keer wel van een leien dakje. Het is je gegund.

Heb jij soms last van faalangst? Totaal niet? Dan hoef je niet verder te lezen, tenzij om het symptoom te leren herkennen bij anderen. Heb je er zelf last van, weet dan dat je niet de enige bent. Faalangst is stress en stress belemmert je om goed te presteren. Faalangst haalt je eigen capaciteiten naar beneden en dat is toch jammer!

Volgens het eeuwenoude enneagram heeft faalangst negen gezichten, negen verschijningsvormen. De rode draad is dat er op een bepaald moment in je leven een krachtige overtuiging in je onderbewuste is binnengeslopen. Die overtuiging blijft je gedrag aansturen, onbewust, ongewild. De negen overtuigingen op een rij:

  1. Falen is iets fout doen. Om zeker geen fouten te maken ga je alsmaar harder werken en ga je jezelf verliezen in de details. Je raakt gefrustreerd want het zal nooit perfect zijn.
  2. Falen kan ertoe leiden dat je niet (meer) graag gezien wordt. Of net andersom, falen kan ervoor zorgen dat je de aandacht blijft krijgen die je zo nodig hebt. Dit is heel dubbel: je doet alsof je hard studeert maar onbewust wil je falen, want dan behoud je de aandacht.
  3. Falen is geen optie want presteren is simpelweg je reden van bestaan. Om te vermijden dat je zou falen, zit je als een bezetene te blokken. Alles moet wijken. We noemen dit actieve faalangst.
  4. Falen is jouw manier om anders te zijn. Wat vreemd misschien, toch komt het voor: falen op een test die voor iedereen simpel is, of slagen op een test waarop anderen mislukken. Je imago speelt je parten. Als losbol vermijd je te studeren. Je wordt ziek tijdens de examens of je komt te laat.
  5. De gedachte speelt dat je de leerstof nooit volledig kunt kennen. Falen betekent dat de prof je ermee confronteert: je weet nog niet alles. Onbewust ga je die confrontatie uit de weg. Zo ontstaat vermijdende faalangst of uitstelgedrag
  6. Falen wil zeggen dat je uitgesloten wordt, dat je geen deel meer uitmaakt van het systeem, je entourage. Dit ga je te allen prijze vermijden door keihard te werken, om je te bewijzen. Je presteert om erbij te blijven horen.
  7. Falen doet pijn en je wil geen pijn voelen. Je gaat je aandacht richten op leukere activiteiten, om de faalangst buiten te houden.
  8. Falen is zwak. Het zou betekenen dat je niet opgewassen bent tegen de uitdaging. Je wil geen gezichtsverlies lijden, dus ga je keihard je best doen. Als het dan toch niet lukt, is het de fout van je omgeving, de prof…
  9. Falen zou erop wijzen dat iets uit balans is, en dat kan niet. Je zult nog eerder iedereen geruststellen dan de nodige hulp te zoeken. Je ziet het probleem niet.

Bij elk van de negen vormen van faalangst merk je een vorm van compensatie. Om te vermijden dat je faalt, komt er iets anders in de plaats maar zonder het verhoopte resultaat, integendeel. Wil je er echt iets aan doen, stuur me gerust een bericht: luc@coachinggarden.be.